(994 12) 5383224; (994 12) 5393389

(994 12) 5398318

Elimxan Süleyman oğlu Cəfərov

Biologiya elmləri doktoru

Radionuklidlərlə lokal çirklənmə zonalarda formalaşmış bitkilərə kiçik dozalı radiasiyanın təsirinin tədqiqi.

K-40, U-238, Th-232, Ra-226 kimi təbii radionuklidlərin «torpaq-bitki (dəvətikanı, qoşayarpaq, turneforsiya, cığ)»  zənciri üzrə miqrasiya xüsusiyyətləri öyrənilmişdir. Müəyyən edilmişdir ki,  radionuklidlərin miqrasiya  xüsusiyyətləri  həm bitkinin, həm də radionuklidin növündən asılı olur və myxtəlif bitki orqanlarının radionuklidlər toplamaq qabiliyyəti eyni olmur.

Radiasiyanın xroniki təsirinə məruz qalmış bitkilərdə fotosintez prosesi yaşıl piqmentlərin və karotinoidlərin mübaisəli təhlili əsasında tədqiq edilmişdir. Müəyyən edilmişdir ki,  kiçik dozalı radiasiyanın fotosintez prosesinə təsiri ayrı-ayrı bitkiər üçün fərdi  xarakter daşıyır və fotosintetik piqmentlərin sintezində hansısa bir qanunauyğunluq yoxdur. Kiçik radiasiyanın stimullaşdırıcı təsiri bitkilərin müxtəlif inkişaf mərhələlərində müxtəlif olur.